HPV peyvəndi: kimlərə, hansı yaşda və nə qədər effektivdir?

HPV peyvəndi uşaqlıq boynu xərçəngini və HPV ilə bağlı digər xəstəlikləri önləmək üçün ən effektiv vasitələrdən biridir. Peyvənd illərdir dünyanın bir çox ölkəsində milli peyvənd təqviminə daxildir.

HPV peyvəndi haqqında qərar verərkən yaş, əvvəlki HPV testi nəticələri və ümumi sağlamlıq vəziyyəti nəzərə alınır. Bu səbəbdən HPV peyvəndi barədə suallarınızı həkimlə, xüsusən onkoginekoloq ilə müzakirə etmək faydalıdır.

Peyvənd nədən qoruyur?

Peyvəndlər ən təhlükəli yüksək riskli HPV tiplərinə qarşı immunitet yaradır. Doqquzvalentli peyvənd 6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52 və 58-ci tiplərə qarşı qoruyur. Bu, aşağıdakı xəstəliklərin riskini xeyli azaldır:

• Uşaqlıq boynu xərçəngi və onun şişönü dəyişiklikləri

• Vulva, uşaqlıq yolu və anal nahiyə xərçəngləri

• Genital ziyilciklər (kondilomalar)

Hansı yaşda vurulmalıdır?

Peyvənd cinsi həyata başlamazdan əvvəl, virusla təmas olmadan vurulduqda ən yüksək effekt verir. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı 9–14 yaşlı qızların peyvəndlənməsini prioritet hesab edir. Bir çox ölkədə oğlanlar da peyvəndlənir. Doza sayı yaşa və istifadə olunan sxemə görə dəyişir. Bunu həkiminizlə dəqiqləşdirin.

Böyüklər peyvənd ola bilərmi?

Bəli. Gənc yaşda peyvənd olunmamış qadınlar üçün də peyvənd fayda verə bilər. Amma yaş artdıqca və artıq HPV ilə təmas olubsa, faydası azalır. 26 yaşdan sonra peyvənd qərarı fərdi şəkildə, həkimlə müzakirə edilərək verilir.

Peyvənd təhlükəsizdirmi?

HPV peyvəndi on illərdir yüz milyonlarla dozada istifadə olunur və təhlükəsizliyi geniş araşdırılıb. Ən çox rast gəlinən yan təsirlər yüngül və qısamüddətlidir: iynə yerində ağrı, qızartı, şişkinlik, baş ağrısı və ya yüngül hərarət.

Peyvənd skrininqi əvəz edirmi?

Xeyr. Peyvənd bütün yüksək riskli HPV tiplərindən qorumur. Ona görə peyvənd olunmuş qadınlar da müntəzəm PAP-smear və HPV testindən keçməlidir.

Tez-tez verilən suallar

HPV müsbətdirsə, peyvənd vurdurmağın mənası varmı?

Peyvənd mövcud infeksiyanı müalicə etmir, amma hələ yoluxmadığınız digər tiplərdən qoruya bilər. Bu qərarı həkiminizlə birlikdə verin.

Hamiləlikdə peyvənd olmaq olarmı?

Hamiləlik dövründə HPV peyvəndi tövsiyə olunmur. Peyvəndləmə doğuşdan sonraya saxlanılır.

Özünüz və ya qızınız üçün HPV peyvəndi barədə məsləhət almaq istəyirsinizsə, həkimlə görüş təyin edin.

Qeyd: Bu məqalə yalnız məlumat xarakterlidir və həkim müayinəsini əvəz etmir. Diaqnoz və müalicə üçün mütəxəssisə müraciət edin.